API چراغ در برابر API مستقیم OpenAI: برای تیم فنی ایرانی

برای تیم فنی ایرانی، API هوش مصنوعی چراغ همان قرارداد chat/completions را با پرداخت تومانی و به ازای مصرف می‌دهد و با یک کلید به مدل‌های OpenAI، Anthropic، Google، xAI و ده‌ها سازنده‌ی دیگر وصل می‌شود؛ مهاجرت یعنی تغییر دو خط: کلید و base_url. API مستقیم OpenAI وقتی بهتر است که به قابلیتی انحصاری از پلتفرم خود OpenAI وابسته باشی، یا حجمی بسیار بالاتر از ۱۲۰ درخواست در دقیقه داشته باشی و پرداخت ارزی برایت مسئله نباشد. در ادامه هر دو را منصفانه کنار هم می‌گذاریم: سازگاری، پرداخت، دسترسی به چند سازنده، محدودیت‌ها، MCP، و یک چک‌لیست برای انتقال یک پروژه.

سازگاری: همان کتابخانه، فقط base_url

بخش چت API چراغ کاملاً سازگار با OpenAI است. کتابخانه‌ی رسمی OpenAI (Python، Node، .NET و بقیه) را عوض نمی‌کنی؛ فقط کلید و آدرس پایه را. ساختار درخواست و پاسخ همان است: نقش‌های system/user/assistant، محتوای چندبخشی با عکس، stream، max_tokens تا ۳۲٬۰۰۰، temperature و response_format: json_object. اگر امروز کدت روی API مستقیم OpenAI کار می‌کند، فردا با همان کد روی چراغ کار می‌کند.

نمونه‌کد مهاجرت: دو خط

در Python، قبل و بعد:

from openai import OpenAI

# قبل: API مستقیم OpenAI
client = OpenAI(api_key="sk-…")

# بعد: API چراغ (فقط همین دو خط عوض می‌شود)
client = OpenAI(api_key="cq_live_…", base_url="https://cheraq.ai/api/v1")
r = client.chat.completions.create(
    model="anthropic/claude-sonnet-5.5",   # یا "auto"
    messages=[{"role": "user", "content": "برای این محصول یک توضیح سه‌خطی بنویس"}],
)
print(r.choices[0].message.content, r.usage.credits)

در Node هم همین است:

import OpenAI from "openai";

const client = new OpenAI({ apiKey: process.env.CHERAQ_KEY, baseURL: "https://cheraq.ai/api/v1" });
const stream = await client.chat.completions.create({ model: "auto", messages, stream: true });
for await (const chunk of stream) process.stdout.write(chunk.choices[0]?.delta?.content ?? "");

سه تفاوت کوچک که موقع مهاجرت باید بدانی:

• شناسه‌ی مدل به شکل سازنده/نام است: openai/gpt-6.1-sol، anthropic/claude-sonnet-5.5، google/gemini-3.1-pro-preview. فهرست کامل و به‌روز را از GET /models بگیر.
• پاسخ چت علاوه بر فیلدهای استاندارد، usage.credits دارد: هزینه‌ی همان درخواست به اعتبار. برای گزارش مصرف در اپ خودت به همین یک فیلد نیاز داری.
• بدون stream هر درخواست حداکثر ۹۵ ثانیه فرصت دارد؛ برای جواب‌های بلند stream: true بفرست، دقیقاً مثل OpenAI.

اگر از صفر شروع می‌کنی، API چراغ برای برنامه‌نویس‌ها اولین درخواست را در پنج دقیقه نشان می‌دهد.

پرداخت: تومانی و به ازای مصرف در برابر کارت ارزی

تفاوت اصلی برای تیم ایرانی پرداخت است، نه کیفیت مدل. با API مستقیم باید حساب OpenAI را با کارت بین‌المللی شارژ کنی؛ یعنی واسطه، کارمزد و ریسک بسته‌شدن حساب، و هر بار که پروژه‌ی جدیدی می‌آید همین چرخه تکرار می‌شود. در چراغ اعتبار را با تومان و درگاه ایرانی می‌خری، هر درخواست به اندازه‌ی خودش از اعتبار همان حساب کم می‌شود و اعتبار خریداری‌شده هیچ‌وقت منقضی نمی‌شود.

قواعد پول در API چراغ همان قواعد استودیوست:

• ۱ اعتبار برابر ۱ سنت دلار است؛ قیمت هر مدل به اعتبار ثابت است و فقط قیمت تومانی خرید اعتبار با نرخ روز دلار حساب می‌شود.
• چت بعد از پاسخ بر اساس توکن حساب می‌شود و در usage.credits برمی‌گردد.
• عکس و ویدیو: برآورد هزینه رزرو می‌شود و بعد از اتمام، هزینه‌ی واقعی کسر و مازاد آزاد می‌شود. کار ناموفق چیزی کم نمی‌کند.
• موجودی ناکافی کد 402 می‌دهد؛ موجودی را هر لحظه از GET /me می‌خوانی.

برای این‌که حسی از اعداد داشته باشی (قیمت‌ها تا ۲۶ مهر ۱۴۰۵؛ هر اعتبار با نرخ امروز حدود ۲٬۶۰۰ تومان): هر ۱٬۰۰۰ کلمه جواب با GPT-6 Luna حدود ۰٫۱۳ اعتبار، با GPT-6.1 Sol حدود ۲٫۶ اعتبار، با Claude Sonnet 5.5 حدود ۲٫۶ اعتبار و با Claude Opus 5.5 حدود ۵٫۲ اعتبار است. ۱٬۰۰۰ درخواست روزانه‌ی یک چت‌بات پشتیبانی با GPT-6 Luna و جواب‌های کوتاه، در حد چند ده اعتبار در روز می‌ماند؛ عدد دقیق را GET /models برای هر مدل برمی‌گرداند و صفحه‌ی مدل‌ها و قیمت‌ها همان را به تومان روز نشان می‌دهد. تیمی که فاکتور رسمی لازم دارد، با حساب سازمانی یک کیف پول مشترک، سقف مصرف برای هر عضو و فاکتور می‌گیرد. حساب کلی «اشتراک مستقیم یا چراغ» برای کاربر غیرفنی را هم در اشتراک ChatGPT در ایران یا چراغ؟ با عدد انجام داده‌ایم.

یک کلید برای چند سازنده در برابر مدل‌های یک شرکت

API مستقیم OpenAI فقط مدل‌های OpenAI را می‌دهد؛ برای Claude باید کتابخانه و حساب Anthropic را اضافه کنی، برای Gemini حساب Google را، و هر کدام کلید، صورت‌حساب و شکل خطای خودش را دارد. در چراغ بیش از ۹۴۰ مدل از ۱۰۹ سازنده پشت یک آدرس و یک کلید است و همه با همان قرارداد chat/completions جواب می‌دهند. نتیجه‌ی عملی برای تیم فنی:

• تعویض مدل یعنی تعویض یک رشته. همان کد با model="openai/gpt-6.1-sol" و model="anthropic/claude-sonnet-5.5" کار می‌کند؛ A/B بین سازنده‌ها بدون کد جدید.
• مدل ارزان برای حجم، مدل قوی برای سؤال سخت. DeepSeek V4.1 Flash یا GPT-6 Luna برای دسته‌بندی و جواب‌های کوتاه، Claude Opus 5.5 یا GPT-6 Astra Pro فقط برای مسیرهای پیچیده، همه با یک کلید.
• نام مستعار auto: چراغ مدل پیشنهادی خودش را برای همان نوع کار انتخاب می‌کند؛ برای شروع و برای کارهای عمومی کافی است.
• نام مستعار openai-latest: همیشه تازه‌ترین مدل پرچم‌دار OpenAI برای چت و عکس. اگر می‌خواهی روی OpenAI بمانی ولی با هر مدل جدید کدت را دست نزنی، همین را بفرست.
• عکس و ویدیو با همان کلید: POST /images و POST /videos با مدل‌هایی مثل Nano Banana Pro، FLUX.2 Pro، Kling 3.0 Pro و Veo 3.1؛ نتیجه را از GET /jobs/<id> و فایل را از GET /assets/<id> می‌گیری.

جدول مقایسه

محدودیت، شبکه و امنیت: ۱۲۰ درخواست در دقیقه و direct.cheraq.ai

هر کلید چراغ ۱۲۰ درخواست در دقیقه دارد. برای چت‌بات، تولید محتوا، ابزار داخلی و اتوماسیون این سقف معمولاً به چشم نمی‌آید؛ اگر رسیدی، API کد 429 می‌دهد و کار درست این است که درخواست‌ها را صف کنی و با تأخیر نمایی تکرار کنی. چون هر حساب می‌تواند چند کلید داشته باشد، پروژه‌های جدا را روی کلیدهای جدا بگذار تا هم مصرف هر کدام جدا دیده شود و هم محدودیت یکی روی دیگری نیفتد.

دو نکته‌ی شبکه و امنیت که در مهاجرت به چراغ تفاوت می‌کند:

• direct.cheraq.ai (از ۱۹ مهر ۱۴۰۵): اگر هاست یا سرور تو به cheraq.ai که پشت کلودفلر است وصل نمی‌شود، همان API و MCP را از آدرس مستقیم direct.cheraq.ai بگیر؛ در پلاگین وردپرس این مسیر خودکار است.
• سرآیند کلید: کلید در Authorization: Bearer cq_live_… می‌رود و اگر پراکسی یا هاست این سرآیند را حذف می‌کند، همان کلید در X-Api-Key هم پذیرفته می‌شود.
• کلید سمت سرور بماند. هر کس کلید را داشته باشد از اعتبار تو خرج می‌کند. در صفحه‌ی API مصرف هر کلید را می‌بینی، باطلش می‌کنی و کلید پیش‌فرض را با یک کلید تازه عوض می‌کنی.

MCP: وقتی به‌جای کد، دستیار هوش مصنوعی کار را انجام می‌دهد

API برای وقتی است که خودت کد می‌نویسی. اگر می‌خواهی Claude، ChatGPT، Cursor یا VS Code تو مستقیم از ابزارهای چراغ استفاده کنند، چراغ از ۱۰ مهر ۱۴۰۵ یک سرور MCP هم هست: https://cheraq.ai/api/mcp با همان کلید. دستیارت ابزارهای chat (پرسیدن از هر مدل)، generate_image، generate_video، get_job، list_models و get_balance را یاد می‌گیرد و هر کار مثل API از اعتبار همان حساب کم می‌شود. برای تیم فنی این یعنی یک راه بدون کد برای چیزهایی مثل «این سؤال را از Gemini هم بپرس» یا «برای این متن یک عکس بساز» وسط کار روزانه. راه‌اندازی قدم‌به‌قدم در MCP چیست؟ آمده، و اگر اتوماسیون بدون کد می‌خواهی، اتوماسیون n8n و چراغ دو جریان کامل را با گره‌ی OpenAI و سرور MCP نشان می‌دهد.

کجا API مستقیم OpenAI بهتر است؟

صادقانه، در این سه حالت API مستقیم را نگه دار:

• به قابلیتی انحصاری از پلتفرم OpenAI وابسته‌ای. API چراغ مسیرهای چت، عکس، ویدیو، کارها، فایل‌ها، مدل‌ها و حساب را دارد. هر چیزی خارج از این فهرست، مثل آموزش مدل روی داده‌ی خودت (fine-tuning) یا ابزارهای اختصاصی پلتفرم OpenAI، در چراغ نیست و باید مستقیم از خود OpenAI بگیری.
• حجم بسیار بالا داری. اگر به‌طور مداوم بیش از ۱۲۰ درخواست در دقیقه روی یک کلید می‌فرستی و این حجم ثابت است، یا با کلیدهای جدا و صف کار را مدیریت کن، یا پیش از مهاجرت از اشتراک سازمانی درخواست بده تا شرایطت بررسی شود. اگر هیچ‌کدام جواب نمی‌دهد، API مستقیم با سطح حساب بالاتر انتخاب درست است.
• پرداخت ارزی برایت ساده است. تیمی که خارج از ایران مستقر است و کارت دارد، یکی از دلیل‌های اصلی مهاجرت را ندارد؛ آن وقت تصمیم فقط به دسترسی به چند سازنده و قیمت هر مدل برمی‌گردد.

و برعکس: اگر پرداخت ارزی برایت دردسر است، بین چند سازنده جابه‌جا می‌شوی، عکس و ویدیو هم لازم داری، یا می‌خواهی مشتری ایرانی‌ات فاکتور تومانی بگیرد، API چراغ انتخاب منطقی‌تر است.

چک‌لیست انتقال یک پروژه به API چراغ

1. کلید جدا بساز. در cheraq.ai/app/api برای این پروژه یک کلید تازه بساز (نه کلید پیش‌فرض) تا مصرفش جدا دیده شود.
2. دو متغیر محیطی را عوض کن. کلید و base_url را به https://cheraq.ai/api/v1 تغییر بده؛ کتابخانه همان می‌ماند.
3. نام مدل‌ها را نگاشت کن. هر جا نام مدل OpenAI را سخت‌کد کرده‌ای، به شناسه‌ی چراغ (openai/…) یا به openai-latest تبدیل کن؛ جایی که مدل مهم نیست auto بگذار.
4. اول با مدل ارزان تست کن. تست‌ها و محیط توسعه را روی GPT-6 Luna یا DeepSeek V4.1 Flash بگذار و فقط در محیط اصلی مدل پریمیوم.
5. دو خطا را هندل کن. 402 یعنی اعتبار تمام شده (پیام شفاف به ادمین)، 429 یعنی سقف ۱۲۰ در دقیقه (صف و تأخیر نمایی).
6. مصرف را لاگ کن. usage.credits هر پاسخ را ذخیره کن و موجودی را از GET /me روی داشبورد خودت نشان بده.
7. اتصال از سرور را چک کن. اگر هاست به cheraq.ai نمی‌رسد، direct.cheraq.ai را در همان متغیر محیطی بگذار.
8. جریان‌های بدون کد را هم ببر. در n8n و ابزارهای مشابه فقط Base URL گره‌ی OpenAI عوض می‌شود.
9. برای تیم، حساب سازمانی. کیف پول مشترک، سقف هر عضو و فاکتور رسمی را از قبل فعال کن.

سؤال‌های رایج

کد فعلی‌ام با کتابخانه‌ی OpenAI بدون تغییر روی چراغ کار می‌کند؟

برای چت بله؛ فقط کلید و base_url عوض می‌شود و نام مدل به شکل سازنده/نام یا auto درمی‌آید. استریم، نقش‌ها، محتوای چندبخشی با عکس و خروجی JSON همان‌طور کار می‌کند.

مدل‌های OpenAI در چراغ همان مدل‌های اصلی‌اند؟

بله. هر مدل در چراغ نام سازنده‌اش را دارد و GPT-6.1 Sol یا GPT-6 Luna همان مدل‌های OpenAI هستند؛ با openai-latest همیشه تازه‌ترین مدل پرچم‌دار OpenAI را می‌گیری.

۱۲۰ درخواست در دقیقه برای من کافی است؟

برای چت‌بات، تولید محتوا و ابزار داخلی تقریباً همیشه؛ این سقف برای هر کلید است، پس پروژه‌های جدا را روی کلیدهای جدا بگذار. برای حجم مداوم بالاتر از اشتراک سازمانی درخواست بده.

سرورم به cheraq.ai وصل نمی‌شود؛ چه کنم؟

آدرس مستقیم direct.cheraq.ai را به‌جای cheraq.ai در base_url بگذار؛ API و MCP هر دو از این مسیر کار می‌کنند.

هزینه‌ی هر درخواست را از کجا بفهمم؟

قبل از کار از GET /models برآورد هر مدل را به اعتبار و تومان روز بگیر؛ بعد از هر پاسخ چت، usage.credits هزینه‌ی واقعی همان درخواست را می‌گوید و GET /me موجودی حساب را.